دنياي اقتصاد- وبسايت رسمي وزارت ارشاد در اواخر روز سهشنبه دوازدهم ديماه جاري به دليل نقص در نرمافزار مديريت محتواي اين سايت هك شد و اين در حالي است كه اين وزارتخانه اخيرا ساماندهي سايتها و وبلاگهاي اينترنتي را آغاز كرده است.
اكثر كارشناسان معتقدند با توجه به هك سايت اصلي وزارت ارشاد موضوع امنيت اطلاعات خصوصي مديران سايتها و وبلاگنويسان كه در سايت ساماندهي اين وزارتخانه ثبت ميشود در وضعيت مشخصي قرار ندارد.
به گفته عليرضا شيرازي، مدير سايت بلاگفا نقص در نرمافزار مديريت محتواي سايت www.ershad.ir دليل اصلي نفوذ به پنل مديريتي و تغيير اطلاعات آن بوده است، همچنين به نظر ميرسد كه نقص فوق به سرعت و در بين برخي كاربران اينترنت پخش شده است چرا كه از ظواهر امر اينگونه به نظر ميرسد كه چندين فرد يا گروه مختلف وارد بخش مديريتي شده و اطلاعات آن را دستكاري كردهاند.
به گفته وي، پيامهاي متفاوتي از سوي افرادي كه وارد پنل مديريتي سايت شدهاند در بخشهاي مختلف درج شده است كه بيشتر در نكوهش مسوولان سايت وزارت بوده است. در اوايل بامداد روز چهارشنبه نيز از قرار، هك سايت شكل پيچيدهتري به خود گرفته است به طوري كه يكي از جداول بانك اطلاعات سايت كه حاوي اطلاعات اخبار سايت بوده است كلا حذف شده است.
مسائل امنيتي و فني ساماندهي
نفوذ و دستكاري در اطلاعات سايت وزارت ارشاد در حالي صورت گرفته است كه از زمان آغاز طرح ساماندهي سايتهاي اينترنتي ايراني توسط اين وزارتخانه اكثر كارشناسان و مسوولان انتقادهايي از لحاظ امنيتي و فني به اين طرح وارد كردهاند. به گفته يكي از كارشناسان حوزه آيتي، بخش Whois سايت ستاد ساماندهي پايگاههاي اينترنتي به آدرس www.samandehi.com بهدليل فاش نشدن نام سازمان و يا فردي كه دامنه به نام وي ثبت شده، بسته شده اما با يك ping ساده ميتوان متوجه شد كه IP سرور 204.15.8.253 و مربوط به شركت FeBox LLC در كشور آمريكا است.
همچنين به گفته اين كارشناس، اين سايت به صورت واسطه از طرف شركت wildhoster Inc واقع در كشور آمريكا ميزباني ميشود و nameserverهاي اين سايتns1.wildhoster.com وns2.wildhoster.comهستند.
به گفته كارشناسان در اين وضعيت تمام اطلاعات صاحبان وبلاگها و سايتهاي ايراني در سرور يك شركت آمريكايي ذخيره ميشود درحالي كه اين سرور و اين شركت تحت قوانين كشور آمريكا هستند.
به گفته محمد سهرابي، كارشناس ارشد فناوري اطلاعات افزود: بايد ميزباني پايگاه اينترنتي ساماندهي كه هماكنون در كشور آمريكا است با فراهم ساختن امكانات و زيرساختهاي لازم در كشور انجام شود.
وي معتقد است ساماندهي سايتها توسط دولت بايد بهگونهاي انجام شود كه سايتهاي اينترنتي معتبر كشور شناسايي شوند. وي در گفتوگو با ايرنا گفت: اگر ساماندهي به جهت جلوگيري از سايتهاي غيرمطمئن انجام شود باعث اعتماد مردم به سايتهاي ايراني موجود در اينترنت ميشود.
سهرابي با اشاره به ثبت اطلاعات سايتهاي ايراني از طريق اين طرح روي سرورهاي خارجي گفت: دو سال پيش شركتهاي آمريكايي و كانادايي برخي از سايتهاي اينترنتي دولتي و خصوصي ايراني را مسدود كردند كه با توجه به اين موضوع بايد زمينه و بستر رشد اينترنت در كشور را ايجاد كنيم تا بتوانيم در ميزباني سايتها نيز خودكفا شويم.
اين در حالي است كه علياكبر جلالي، كارشناس آيتي معتقد است ساماندهي سايتها و وبلاگهاي ايراني به طريقي كه در حال انجام است ناخواسته موجب نوعي سانسور و ايجاد محدوديت ذهني ميشود.خوب است كمي به فكر استفاده از اينترنت و توسعه آن در كشور باشيم.
عواقب احتمالي ساماندهي
به گزارش خبرگزاري دانشجويان ثبت الكترونيكي تمامي سايتهاي ايراني توسط وزارت ارشاد در حالي آغاز شده كه هنوز كشور از يك ديتاسنتر ملي برخوردار نيست و عمده سايتهاي داخلي در خارج از كشورهاست ميشوند طبق اين گزارش صرفهنظر از اينكه بسياري از كارشناسان معتقدند وبلاگ يك وسيله شخصي است، نه خبري و بيشتر افراد با هويتي مجازي در اين فضا فعاليت ميكنند و اينكه آيا ملزم كردن افراد به ثبت اطلاعات خود سبب رويگرداني بسياري از آنها از نوشتن در فضاي مجازي نميشود، اين نگراني وجود دارد كه ثبت اطلاعات تمام كاربران اينترنت كشور در پايگاه اينترنتي با آدرسwww.samandehi.ir و www.Samandehi.com كه سرور آن هم مانند سرور سايتها و وبلاگهاي داخلي در خارج از كشور وجود دارد، هر لحظه ممكن است در معرض تهديد و سوء استفاده قرار گيرد.
چراكه صاحبان سايتها در اين ساماندهي، علاوه بر ارايه مشخصات و نشاني و شمارههاي تماس، بايد انگيزههاي خود را هم از راهاندازي سايت مورد نظر اعلام كنند كه به نظر ميرسد اين اطلاعات، از طريق ديتاسنترهاي پايگاههاي يادشده كه گويا يكي از آنها در كشور آمريكا قرار دارد، قابل دستيابي و طبقهبندي ازسوي آنها خواهد بود.
از سوي ديگر، اطلاعات و محتوايي كه بر روي سايتها و وبلاگها منتشر ميشود، بخشي از اطلاعات ملي هر كشوري به شمار ميآيد، زيرا هر يك از افراد با رويكرد و هدف خاصي در اين فضا فعاليت ميكنند، بنابراين اين سوال وجود دارد كه آيا جمعآوري اين اطلاعات و مشخص شدن هويت افرادي كه با هر شخصيت حقيقي و حقوقي در فضاي مجازي ايران فعاليت ميكنند و هدفي در منتشر كردن اطلاعات و افكار و عقايد خود دارند، نميتواند با در اختيار قرار دادن اطلاعاتي ارزشمند به بيگانگان، امنيت ملي كشور را با خطر مواجه كند؟
بسياري معتقدند ساماندهي اصولي سايتهاي خبري امري مطلوب است، چراكه سبب ميشود هر فردي به خود اجازه ندهد با هويت مجازي آرامش و امنيت جامعه را تهديد كرده يا به حريم خصوصي افراد خدشه وارد كند، اما قبل از آن بايد به كاربران در بهرهگيري از فضاي مجازي اطلاعات كافي داد، چرا كه اينترنت از پديدههاي نو در كشور ما است و هنوز عموم جامعه به اين تكنولوژي دسترسي ندارند و وجود يازده ميليون كاربر اينترنتي از جمعيت بالاي 70 ميليون ايراني گوياي اين امر است.
از اينرو، گروهي از كارشناسان عقيده دارند كه بايد اجازه داد ابتدا فرهنگ استفاده از فضاي مجازي در ميان كاربران ايراني نهادينه شود و سپس به تدريج، به سمت ساماندهي اين فضا حركت كرد، از سوي ديگر اين فضا با آگاهي و شناخت كاربران به سمت هدفمند شدن و ساماندهي پيش خواهد رفت، همچنين مسوولان امر بايد به اين مساله توجه كنند كه هنوز شبكه اينترنت كشور ما بومي نيست!
اشكالات فني و طراحي
طراحي سايت ساماندهي نيز از مواردي است كه مورد توجه كارشناسان و افراد مراجعهكننده به اين سايت قرار گرفته است. به گفته شايان شليله يكي از كارشناسان مسايل اينترنتي، اين سايت داراي يك نمونه خارجي است و كل طراحي آن از اين سايت خارجي كپي شده است و حتي براي عكس زمينه سايت ساماندهي از منبع اصلي آن استفاده شده و به صورت مستقيم از سايت
www.checkm8.com كپيبرداري شده است.
البته از ديروز مسوولان سايت ساماندهي اقدام به تغيير لوگوها و رنگ زمينه سايت كردهاند. اين در حالي است كه كارشناسان معتقدند چون طراحي كل سايت از يك سايت خارجي كپي شده، احتمال دارد كه در صورت مطلعشدن سايت اصلي و اگر طراحي سايت ثبت شده باشد، به دليل نقض قانون كپيرايت اين سايت را تعطيل كنند.
مشكلي كه چند ماه گذشته براي يكي از سرويسدهندگان وبلاگ به وجود آمد. البته طراح سايت ساماندهي فقط قالب سايت را كپيبرداري نكرده بلكه فلش و تمام عناصر تشكيل دهنده سايت نيز از سايت اصلي كپي شدهاند. همچنين در قسمت عضويت پس از تكميل مرحله اول فرم يك پست الكترونيك براي مدير سايت به آدرس ارسال ميشود كه گويا در ارسال اين نامه الكترونيكي دقتي نشده است و اين نامه به صورت اتوماتيك به bulk mail ميرود كه صاحبان سايت يا وبلاگ بايد توجه داشته باشند كه حتما bulkmail خود را نيز چك كنند.