خواستگاري كه پاشنه خانه <يوتيوب> را از جا كنده، از آن مالداران جاه طلبي است كه پولش هر كسي را وسوسه ميكند. شركت گوگل با قيمت يك ميليارد و 650 ميليون دلار محبوبترين سايت ويدئويي جهان يوتيوب را خريد.
اين بالاترين قيمتي است كه يك كمپاني رايانهاي براي خريد يك شركت ديگر ميپردازد. مذاكرات گوگل و يوتيوب به مراحل حساس رسيد و اين مذاكرات جدي بالاخره به ثمر رسيد. در بورس وال استريت شايعه پشت شايعه رديف شد و سهامداران منتظر ماندند تا نتيجه اين مذاكرات حساس باعث سود آنان شود. هرچند مديران دو شركت گوگل و يوتيوب از اعلام هرگونه اظهارنظر خودداري كردند، كارشناسان فناوري اطلاعات معتقدند كه خريداري يوتيوب توسط گوگل به نفع هر دوي آنها خواهد بود سرانجام با وجود قيمت بالاي گوگل مديران يوتيوب رضايت خود را اعلام كردند.
جردن روهانتحليلگر آرپي سي ميگويد:دستيابي گوگل به يوتيوب ميتواند اين شركت بزرگ موتورهاي جستوجوگر را به ايجاد بازار تبليغات ويديويي ترغيب كند. گوگل ميتواند با اختصاص هزينهاي كمتر از دو درصد از سهم بازار اين جايگاه را از آن خود كرده و به مرتبهاي بالاتر از ياهو و مايكروسافت برساند چراكه يوتيوب داراي بيشترين امكانات در ميان وب سايتهاي ويدئويي است و اگر به درستي از امكانات آن استفاده شود، ارزشي بيشتر از 116 ميليارد دلار دارد.
<تريپ چاودري> كارشناس شركت تحقيقاتي گلوبال ايكوييتيز ريسرچ ميزان شهرت يوتيوب را با كوكاكولا مقايسه ميكند و ميگويد: پيوستن اين شركت به گوگل سبب افزايش اعتبار و درآمد گوگل خواهد شد و از سوي ديگر حمايت گوگل از يوتيوب سبب ميشود كه يوتيوب بتواند زيرساختهاي خود را همگام با افزايش شهرت گسترش دهد.
يوتيوب چگونه محبوب شد
يوتيوب در فوريه سال 2005 به عنوان يكي از دوازده سايت ويدئويي، آغاز به كار كرد و خيلي زود به شهرت عموميدست يافت. يوتيوب را سه كارمند سابق سايت ebay راه انداختند اما اكنون اين شركت 25 كارمند دارد. ايده آنها اين بود كه به طور رايگان كاربران بتوانند كليپهاي ويدئويي خود را آپلود و ديگران نيز بتوانند به راحتي ويدئو را ببينند و نظر دهند.
آنها حتي از كساني كه براي مشاهده كليپها به سايت ميآيند كلمه عبور نميخواهند. ثبت نام، تنها براي كساني است كه ميخواهند كليپي بر روي سايت ببينند. همين مساله باعث شد تا خيلي زود اين سايت به محبوبيت فوقالعادهاي برسد. البته در ماههاي اول از اين سايت روزانه 25 ميليون بار بازديد ميشد اما اكنون اين سايت روزانه بيش از 32 ميليون بازديد كننده دارد.
همچنين عنوان پرطرفدارترين سايت آنلاين براي اشتراكگذاري برنامههاي ويدئويي در ماه سپتامبر باز هم به وبسايت يوتيوب اختصاص يافت. يوتيوب هم اكنون 46 درصد از سهم بازار اشتراك ويديويي آمريكا را در اختيار دارد. در رتبه دوم وبسايت My Space قرار دارد كه 2112 درصد از بازار اشتراك ويدئويي آنلاين را در اختيار دارد و وب سايت Google Video نيز با سهم 11 درصدي در رتبهسوم ايستاده است. وبسايت MSN Video مايكروسافت با جذب 668 درصد كاربران اينترنتي در اين زمينه رتبهچهارم را در اختيار دارد و Yahoo Video نيز با سهم 556 درصدي پنجم است.
سايت break.com نيز ساختاري مشابه يوتيوب دارد با اين تفاوت كه اين سايت در ازاي در اختيار گذاشتن فضا براي آپلود كردن كليپها پول دريافت ميكند. همين مساله باعث شده تا بسياري كارشناسان علت موفقيت و محبوبيت يوتيوب را رايگان بودن مشاهده و آپلود كليپهاي آن ميدانند. مسالهاي كه باعث شده هم اكنون بيش از 100 ميليون كليپ رايگان در اختيار كاربران باشد.
كارگردانان آماتور
اما كارشناسان رسانهاي علت موفقيت يوتيوب را مخاطب محوري آن ميدانند. همه در يوتيوب ميتوانند كارگردان خود باشند و فيلمهاي كوتاه بسازند. اينجا فرقي ميان يك مستندساز حرفهاي و يك فرد عادي وجود ندارد. ممكن است يك نفر در خيابان صحنهاي جالب از كمك چند پسر جوان را به يك پيرزن در خيابان ببيند و با دوربين تلفن همراهش از آن فيلمبرداري كند و آن را بر روي يوتيوب قرار دهند.
هرچند اين كليپ كوتاه يك مستند اجتماعي از احترام و كمك به بزرگترها نيست و ممكن است زاويه ديد و افكتهاي يك مستند حرفهاي را نداشته باشد اما ممكن است بيشتر از يك مستند حرفه اي مورد توجه قرار گيرد چراكه هيچ كس شكي در واقعي بودن آن نخواهد داشت.
كليپهاي آماتور وقتي بر روي يوتيوب قرار ميگيرند، يعني اينكه ميليونها بيننده ميتوانند آن كليپ را ببينند و نظر دهند. در اين ميان دستهبنديهاي متعدد و به اصطلاح تگهاي گوناگون كمك ميكند كه كليپ بيشتر ديده شود و در تگهاي بيشتري قرار گيرد. به طور مثال وقتي يك كليپ در مورد مردم ايران ساخته شده ميتواند در تگهاي <مردم>، <ايران>، <ايرانيها>،<جامعه> و نظاير آن قرار بگيرد.
ياد قديمها به خير
علاوه بر كليپهاي مستند، تصاوير خنده دار و برخي از كليپهاي معروف موسيقي، نكتهاي كه باعث محبوبيت يوتيوب شده، كليپهاي قديمي است. عدهاي بسياري به دنبال كليپ قديمي فلان خواننده و يا بهمان آوازخوان هستند، ممكن است كسي يك كليپ قديميداشته باشد و آن را بر روي يوتيوب آپلود كند.
عده بسياري هستند كه با كليپهاي قديميدچار حس نوستالژيك ياد قديمها ميشوند و به دنبال كليپهاي قديمييوتيوب را زير و رو ميكنند. عضو شدن در گروههاي يوتيوب اين امكان را ميدهد تا يك نسل علاقهمند از آنچه تاكنون در آرشيوها خاك ميخورده بهرهمند شود و لذت ببرد.
پاشنه آشيل يوتيوب
آپلود كردن ويدئوهايي با مضامين اخلاقي و نژادپرستي باعث شده تا انتشار اين كليپ اعتراضاتي را برانگيزد. از سوي ديگر برخي به شيوه اديت و حفظ برخي از كليپها اعتراض كردهاند. به طور مثال برخي از كليپهاي ضد اسرائيلي پس از چند ساعت از سايت حذف شدهاند. اين در حالي است كه هنگام ثبت نام براي آپلود كردن تصاوير، يوتيوب يك تعهد آنلاين از كاربران ميگيرد كه تصاوير مستهجن و تصاوير تبعضي نژادي را از روي سايت حذف خواهد كرد.
بازتاب مذاكرات سران يوتيوب و گوگل در رسانهها و وبلاگها
گروهي از رسانهها با تيترهايي نظير <گوتوپ> و <يوگل> از خريده شدن يوتيوب توسط گوگل استقبال كردند. هرچند به علت محبوبيت گوگل در ميان كارشناسان فناوري اطلاعات واكنشهاي انتقاد آميز بسيار كم ديده شد اما بيشتر كاربران عادي نگران بودند كه يوتيوب پولي نشود و آپلود و مشاهده تصاوير در آن پولي نشود.
البته باتوجه به سوابق گوگل بعيد به نظر ميرسد كه اين سايت در صورت خريده شدن به سايتي پولي تبديل شود. گوگل همواره نشان داده كه خدمات خود را در ازاي آگهي ارزان در اختيار مشتريان قرار ميدهد. شايد مدت كوتاهي نگذرد كه پديده جديدي در عالم تبليغات رخ نمايد و آن هم تبليغات ويدئويي است كه ميتواند جانشين<>Director Videos در سمت راست سايت يوتيوب شود.